
Bạn có thích nghe về Fraud không? Về phân tâm học, về những khái niệm kinh điển như cái tôi, cái ấy, cái siêu tôi chẳng hạn. Những lý thuyết của Carl Jung về nguyên mẫu (Archtype) có khiến bạn thích không? Còn những liệu pháp điều trị tâm lý thì sao? CBT chẳng hạn, bạn có thích tìm hiểu về chúng chứ? Nếu như bạn thích học, thích đọc những phim ảnh, tiểu thuyết khai thác đề tài nội tâm của con người, và giờ đây bạn muốn trải nghiệm những chủ đề như thế nhưng trong thế giới trò chơi điện tử thì lúc này, mình nghĩ là mình đã có một gợi ý cho bạn. Tựa game đó có tên: Psychonauts 2.
Đầu tiên để nói về tựa game này thì hãy kể qua về người sáng lập của trò chơi, đó là Tim Schafer. Lúc mà còn khởi nghiệp thì ông này đầu tiên làm game dưới tư cách là một lập trình viên cho LucasArt. Nào, nếu như bạn nào đam mê vũ trụ điện ảnh của Star War, bạn sẽ nhớ rằng đạo diễn của Star War có tên là Geogre Lucas, thì Geogre Lucas thật ra cũng chính ra người sáng lập ra LucasArt. Quay lại về Tim Schafer, sau khi dành rất nhiều thời gian cống hiến cho Lucas Art, đến một thời điểm cảm thấy đã đủ, Tim và vài cộng sự tại Lucas Art đã sáng lập ra Double Fine studio. Và sản phẩm đầu tay khi ấy của họ là Psychonaut 1 ( ra đời trong năm 2005). Trò chơi khi ấy là một cult-classic (*), được đánh giá rất cao mỗi tội là doanh thu mang về lại không tương xứng. Mười lăm năm sau, Double Fine lúc này mới ra mắt Psychonaut 2, và lại một lần nữa, trò chơi xứng danh là một tuyệt phẩm. Ngay lúc này, bạn có thể kiểm tra điểm số của nó trên Steam Review.
Một điều hiếu kỳ là dù rất thành công, mang lại cho studio rất nhiều tiền và những đề cử danh giá nhưng sự thực là mình cảm thấy trò chơi không … quá nổi tiếng. Trong cái năm mà Psychonauts 2 ra mắt, đối thủ gần với nó lúc ấy nhất là “It Takes Two”, và “It Takes Two” thì rất được nhiều người hâm mộ. Bạn check trên Youtube và chỉ kiếm những video của người ta bàn về It Takes Two bằng tiếng Việt chẳng hạn, bạn sẽ không khó kiếm ra những content về game. Nhưng thử kiếm cái tên Pyschonauts 2 xem, bạn sẽ thấy game có vẻ như được bàn tới không nhiều bằng. Ở Việt Nam thì nhìn qua, chẳng ai làm video về Psychonaut 2 cả. Thế nên, với tư cách là một người người vừa chơi xong game cách đâu không lâu, mình tự thấy nên có đôi lời chia sẻ về một trò chơi và đối với mình là rất, rất xuất sắc.
Đầu tiên, câu chuyện mà Psychonauts 2 diễn ra trong một thế giới mà ở đấy có những người mang năng lực tâm linh. Họ được gọi là “Psychonaut”. Những năng lực này đôi khi chỉ đơn giản như là tạo lửa, di chuyển đồ vật, hoặc cao cấp hơn là ngưng đọng thời gian. Nếu chỉ có như vậy thì họ cũng chỉ gần giống như một pháp sư. Nhưng điểm đặc biệt của các “Psychonaut” là họ có thể đi vào “tâm trí” của người khác, đôi khi là để bảo vệ, để chữa bệnh. Đôi khi là để phục vụ tình báo. Nhiệm vụ của nhân vật chính của chúng ta, và cũng như là nhiệm vụ cơ bản xuyên suốt của cả trò chơi là đóng vai một bác sĩ tâm lý. Phần lớn của trò chơi, nhân vật chính sẽ nhảy vào thế giới tâm thần của các nhân vật khác và tìm cách giải quyết những khúc mắc tâm thần cho họ.
Tất nhiên, vì đây là một sản phẩm game, nên dù nói là bạn làm bác sĩ tâm lý không có nghía là bạn sẽ đối thoại với nhân vật như kiểu của Carl Roger. Ngược lại game diễn tả những vấn đề trong tâm thần bằng hai thứ, một là từ môi trường của trò chơi. Thứ hai là từ những con quái vật – kẻ địch mà người chơi phải đối mặt. Mỗi kẻ địch bạn phải đối đầu lại đại diện cho một sắc thái, một triệu chứng thường xảy ra với tất cả mọi người. Ví dụ, hôm nay bạn đi làm thì bị sếp mắng chẳng hạn, bạn bị bực bội (bad mood), thế là trong game có những kẻ thù “Bad Mood” chuyên ném bom vào bạn. Hay có những khi bạn hối hận (regret), sự hối hận khi ấy cũng tồn tại trong game dưới dạng một sinh vật cánh chim, vất vả mang một cục tạ bên dưới. Vậy đấy, mỗi loại cảm xúc và trạng thái tinh thần trong tâm thức được thể hiện trong trò chơi dưới dạng một sinh vật người chơi phải đối đầu.
Tuy nhiên cái hay nhất ở Psychonauts 2 nằm ở world building và phong cách thiết kế màn chơi. Như mình đã chia sẻ, vì chủ đề chính của trò chơi xoay quanh nội tâm của con người. Mà nội tâm của con người thì muôn màu, muôn vẻ. Thế nên màn chơi của Psychonaut 2 gần như không bị bó buộc ở bất kỳ chủ đề gì cả. Đó có thể là một thế giới mang cảm hứng của một khu Casino, một cuộc thi nấu ăn như kiểu Master Chief, hoặc là một chiều không gian hậu tận thế mang bối cảnh của những sàn Bowling. Nói chung, thiết kế màn chơi của Psychonauts 2 là rất sáng tạo.
Và thực ra đây cũng là điểm chung của cả Psychonauts 2 và It Takes Two. Không phải game 3d platform nào cũng có thể có cái sự tự do sáng tạo như thế. Ví dụ mình từng chơi Kao the Kangaroo, Rachet and Clank và một số game khác. Theo mình thì về mặt sáng tạo ở màn chơi, chính vì lấy cái bối cảnh rất mở, nên những cả Psychonauts 2 và It Takes Two đều làm việc này cực kỳ xuất sắc. Một điều hay ở Psychonaut 2 là vì bối cảnh trò chơi nằm trong thế giới tâm trí, nên bối cảnh của màn chơi cũng phản chiếu thế giới tâm thần. Ví dụ, một màn chơi mình rất thích là màn về một nhân vật bị nghiện rượu. Ở cái thế giới này, mọi màn chơi nhìn đâu cũng thấy nước. Như thể rằng nhân vật đang sử dụng rượu để nhấn chìm những vấn đề nội tâm vậy.
Một cách rất hay để miêu tả về Psychonauts 2, đó là từ một kênh Youtuber rất nổi tiếng: Skill Up. Ông này đã gọi Psychonauts 2 là một “The Simpson” của thế giới game. Tức là sao? Nếu như bạn không biết thì “The Simpson”, một series TV phim hoạt hình của Mỹ, rất nổi tiếng ở chỗ là mỗi bộ phim được làm sao cho cả người lớn lẫn trẻ con xem đều thấy hay. Trẻ con xem lại hiểu theo cách hiểu ngây thơ của trẻ con, người lớn xem lại có cách hiểu riêng của người lớn. Psychonauts 2 cũng như vậy, cả trẻ con lẫn người lớn khi chơi sẽ tự có những cách hiểu khi trải nghiệm. Ngoài cái đồ họa nhìn rất cartoon và dễ thương, thì rõ rang là Psychonaut 2 không ngần ngại đề cập những chủ đề rất nghiêm túc, ví dụ: chiến tranh, lội lỗi, tình yêu, sự bỏ rơi, …
Cuối cùng, hãy nói qua nữa về bố cục của trò chơi. Dù trò chơi không nhận mình là một game thế giới mở. Nhưng, trong game vẫn có một cái Hub Area (tạm dịch: vùng trung tâm, có nhiệm vụ kết nối với các khu vực khác). Điều này làm cho 2/3 thời gian chơi ta không cảm giác như đang phiêu lưu tuyến tính. Ngược lại, người chơi luôn có cảm giác là có sự tự do trong việc lựa chọn việc nào làm trước, việc nào làm sau. Một điểm đáng khen ngợi ở cái Hub Area này là chất lượng của nó. Mình không cảm giác chán khi mà phiêu lưu ở khu vực này. Và cảm giác như ở mọi góc khuất đều có một điều bí ẩn đang chờ người chơi mở khóa.
Tóm lại, Psychonaut 2 đối với mình là một tuyệt phẩm, một tựa game kinh điển cho mọi lứa tuổi. Trò chơi cũng không thể gọi là dài, chỉ độ khoảng 20 tiếng đồng hồ là đủ để bạn trải nghiệm trọn vẹn. Game cũng thỉnh thoảng giảm giá. Ở Việt Nam thì đôi khi, bạn có thể mua với giá vỏn vẹn 100.000 đồng!
Tổng kết trải nghiệm: 9.5/10!
(*) Cult classic: Chữ “cult” trong tiếng Anh được sử dụng thường với nghĩa là tôn giáo nhỏ hoặc một nhóm giáo phái & tín đồ nhỏ. Trong trường hợp phim ảnh, truyện và các tác phẩm giải trí. Chữ này thường dùng để chỉ những tác phẩm dù không quá nổi tiếng trong giới đại chúng nhưng lại được một số nhỏ độc giả trung thành yêu mến. Ví dụ cho cult phim có thể là Cloud Atlas, Fight Club (từng là cult phim, nhưng được nổi tiếng và dần trở nên quen thuộc hơn trong giới đại chúng)
Credits
Ảnh trên bài viết từ trang: https://wallpapercave.com/w/wp9711227
Bình luận